Je spreekt de waarheid of je zwijgt

 

Het IOC verwelkomt Belarus terug in haar gelederen terwijl Loekasjenko al een mensenleven lang met verve zijn rol als lakei van Moskou speelt en onderwijl in eigen land met harde hand iedereen die het niet met hem eens is achter tralies zet of het land uitkiepert. Op de Biënnale in Venetië werden Rusland en Israël hartelijk verwelkomd terwijl u en ik en de hele wereld weet dat het hier om twee ongelooflijke schurkenstaten gaat. En niemand zal staan te kijken als een van de corruptste bobo's straks ook Rusland weer terug in de FIFA haalt.

In een uitstekende column in de NRC haalt Hubert Smeets de curator van de Nederlandse inzending op de Biënnale aan, ene Rieke Vos, die het presteert om de volgende zinnen uit haar strot te persen: "De deelname van Rusland is een interessante case. Welke gesprekken wakkert dat aan? We leven in een tijd waarin we over heel veel dingen snel onze mening vormen en dan stoppen we het in een laatje. Goed of slecht." De werkelijkheid, in mijn ogen, is dat Rieke Vos niet de ballen heeft om een helder standpunt in te nemen.

Ik zou zeggen: als Pussy Riot zich in alle en vooral moedige toonaarden verzet tegen het Rusland van Poetin, wie ben ik dan om hen tegen te spreken. En dat terwijl ik Pussy Riot helemaal niet nodig heb om mij een mening te vormen over deze moderne tsaar. Vrije kunst bestaat niet in Rusland en er is niemand die daarvan niet op de hoogte is. Wie meent als kunstenaar anno nu Rusland te kunnen vertegenwoordiger is per definitie een handlanger van het regime. Te kort door de bocht volgens sommigen maar ik daag u uit mij van het tegendeel te overtuigen.

En dat kunst zou verbroederen is al helemaal een uitspraak die mij tegen de borst stuit. Ik wil dat kunst mij uitdaagt, mijn gevoel voor kritische zin aanspreekt, me desnoods een schop tegen de kont geeft en zeker, kunst mag mij ook in esthetische zin behagen maar verbroederen? Nee, laat maar.

Terecht citeert Hubert Smeets de Russische cineast Zvjagintsev (Leviathan en Minotaur) die zei: "Je spreekt de waarheid of je zwijgt. Want het is beter om te zwijgen dan onwaarheid te spreken." Helder toch? En dan kom ik terecht bij Oksana Zaboezjko die een monumentale geschiedenis van Oekraïne onder de titel Museum van verlaten geheimen schreef (al gepubliceerd in 2009 maar ik ga het boek nu pas aanschaffen) Ik ga hier verder niet over uitweiden, leest u zelf maar het uitstekende interview in de NRC of nog beter: koop ook dat boek.

Aan het einde van het gesprek zegt Zaboezjko dat ze ervan overtuigd is dat Rusland na het verlies in Oekraïne uit elkaar zal vallen. "We bevinden ons aan het einde van een lange historische cyclus, van een lange periode van imperia en absolute monarchieën. Die periode komt nu tot een eind. Dat is mooi." Ik wou dat ik haar optimisme kon delen maar als ik de temperatuur in onze eigen Nederlandse samenleving meet dan ben ik nog niet zo zeker van dat utopische toekomstbeeld. Ik vind onze eigen samenleving volkomen verziekt en onvoorstelbaar zelfzuchtig. Ik dacht dat de ik-cultuur nu wel eens ten einde mocht lopen maar ik heb sterk het gevoel dat we de top nog lang niet bereikt hebben. Wij hebben rampen nodig om de noodzaak van verbroedering terug te vinden, catastrofes om de solidariteit weer te kunnen omarmen.

Inveraray

 

Inveraray is een van de fraaiste stadjes van Schotland. Wij hadden het geluk hier eind mei op een redelijk vroeg tijdstip aan te komen in nog steeds goddelijk weer. In de zomer wordt dit stadje volledig overlopen. De toren van het plaatselijk kerkje staat los van het kerkgebouw. Vooral de klokkenkamer is prachtig om te zien en wat zou ik graag een concert van deze klokkenluiders meemaken. De jonge vrouw die ons de tickets verkocht vertelde dat er wel elke maand zo'n concert plaatsvindt. In het Verenigd Koninkrijk is dit een grote traditie. Nergens ter wereld worden zoveel klokkenlui-concerten en -wedstrijden gehouden. We moesten het doen met een korte video. Wat een heerlijk geluid! En denk maar niet dat je daarvoor alleen maar een beetje aan een touw moet trekken. Nee, er zijn voor dit carillon zo'n acht luiders nodig en ieder speelt zijn eigen partij met eigen intervallen en je moet ook nog eens heel goed op je medeluiders letten.

En toen kwam ik opeens in een heerlijk Walhalla, een ogenschijnlijk piepkleine whiskyshop maar binnen werkelijk helemaal vol met de meest waanzinnige whisky's. Ik heb een redelijk betaalbare lokale whisky gekocht. Maar wat een heerlijke zaak! Er zijn zo oneindig veel whisky's verkrijgbaar, alleen al in Schotland. Het is een raadsel hoe al die destilleerderijen kunnen bestaan. Van de meeste flessen in deze zaak waren maar een beperkt aantal te koop. De whisky wordt echt in kleine batches geproduceerd. Niet zo heel erg vreemd dat de prijzen tamelijk fors zijn. Maar de liefhebber kan hier zijn hart ophalen. Which I did!

 

Cowal

 

Over twee zaken moet je hier in Schotland bijtijds nadenken: tanken en boodschappen doen. Er zijn wel tal van kleine buurtsupermarktjes te vinden maar daar is het assortiment doorgaans erg klein. Grote supermarkten zijn er niet veel. Voor ons bleek de dichtstbijzijnde supermarkt een uur rijden te zijn.  In Dunoon, een leuk stadje op het eiland Cowal, aan een prachtige locatie gelegen aan het Holy Loch en Loch Long. Maar aan de winkels en de mensen zie je vooral de grote armoede af die je in heel Groot Brittannië aantreft. Of Labour aan de macht is of de Tories, geen van hen is erin geslaagd de Britten een beetje welvaart te brengen. Of denkt u dat Reform UK het straks beter gaat doen?

Ik vind de levensstandaard van de Britten beschamend maar je moet ze nageven: ze zullen er best onder lijden maar ze hebben toch vooral een houding als: we slaan ons er doorheen, morgen kan het beter worden. Toen ik een Oostenrijkse zakenpartner eens vroeg hoe het met hem ging antwoordde hij prompt:"Beschissen aber nicht hoffnungslos". Dat hebben die Britten nou ook en daarom mag ik ze zo graag. En ze zijn altijd vriendelijk en vooral behulpzaam! En wat me van deze eilandbewoners ook opvalt, van Ierland tot Essex, van Devon tot de Orkney Islands, ze zijn immuun voor kou. Als ik denk brr wat is het koud, ik trek een extra trui aan dan gaan de Britten en de Ieren halfnaakt over straat en lijken ze nergens last van te hebben. Ook 's avonds als het nóg killer is, zie je de Britse en Ierse vrouwen extreem schaars gekleed het uitgaansleven opzoeken.

 

Maar ik lees met pijn in het hart dat er momenteel gemiddeld twee pubs per dag sluiten in het Verenigd Koninkrijk. Een van hun allermooiste tradities dreigt langzaam maar zeker te verdwijnen. Terwijl juist hun heerlijke ales een van de redenen zijn waarom ik zo graag hier kom. Het bier in Nederland, zeker Heineken zou ik vooral willen kwalificeren als paardenpis. Maar een amber ale of een pint of Guinness, ach dat is zo heerlijk!

 

Kintyre, Skipness Castle

 

Vandaag staken we met een heerlijke ferry over van Portavadie naar Tarbert op Kintyre. Eerst maar eens tanken want dat kun je hier bijna nergens, dus je moet je brandstofmeter goed in de gaten houden. Via een werkelijk prachtige route, en ja het was inderdaad schitterend weer, kwamen we bij de overblijfselen van een kasteel uit de dertiende eeuw nabij Skipness. Een goed bewaard gebleven uitermate robuust kasteel. Het moeten ruige tijden geweest zijn en zo'n kasteel was uiteindelijk toch een tochtig hol. Ook al maakte men in die tijden vermoedelijk al gebruik van glas om kou en wind buiten de deur te houden, althans in kerken en kastelen.

 

Vanuit Skipness Castle heb je een prachtig uitzicht op Arran, een Schots eiland met een iconisch profiel. Is Kintyre hoofdzakelijk glooiend en bezaaid met kleine heuvels, Arran (het Ierse Aran schrijft men met één -r) is zeer bergachtig. Op mij heeft het altijd een intrigerende indruk gemaakt en nu ik er zo dichtbij ben, neem ik me voor het eiland ooit eens te bezoeken. 

Op de terugweg staan we langer stil bij het gesteente dat uit het water oprijst. Platen gesteente die schuin uit het water omhoog gestuwd werden (misschien kwam dat water er pas veel later) Wat voor een tektoniek heeft zich hier afgespeeld? En wanneer? Waarom heb ik geen geologie gestudeerd?

Maar het mooiste van deze dag vond ik misschien wel de ferryovertocht met een oud mormel van een veerpont dat overigens gezwind de weg door het water vond. Kop in de wind, ja het was een beetje fris maar wat een heerlijk gevoel om met zo'n bijna antieke veerpont de overtocht te maken van het ene naar het andere Schotse eiland. Rondreizen in Schotland, zeker bij deze gezegende weersomstandigheden is goddelijk en ronduit heerlijk! En Tarbert is een pareltje met een heel bijzondere kerk.

Maikel Boon is de grootste smeerlap in Nederland

 

Even tussendoor, we zijn weliswaar op vakantie, maar ik volg het nieuws dagelijks. Ik kan natuurlijk over van alles en nog wat schrijven maar opnieuw trof mij een bericht over PVV-er Maikel Boon. Hij kwam al eerder in opspraak wegens walgelijke door AI in elkaar geflanste beelden. Maar Boon weet de overtreffende trap te vinden en zet AI in om rechtbanktekeningen te bewerken en de verdachten in een extra donker daglicht te stellen. Nodeloos hier op te merken dat de verdachten twee Syrische broers waren. Maikel Boon is niet alleen de grootste smeerlap in ons land, hij is een kankergezwel. En als u denkt dat zijn smerige gedrag zelfs Wilders te ver zou gaan, dan heeft u het helemaal mis. Wilders houdt zijn bek in plaats van dit kankergezwel uit zijn partij te snijden. Hiermee zij bewezen dat niet alleen Maikel Boon maar ook Wilders een kankergezwel is.

Bute

 

Het eiland Bute is meer dan aangenaam ofschoon dat gevoel natuurlijk vooral ook ontstaat door het prachtige weer dat ons vergezelt. We bezochten vandaag Mount Stuart, een gigantisch huis van  landadel uit de negentiende eeuw. Puissant rijk, er werden vooral verstandige huwelijken gesloten en het erfrecht deed de rest. Het oorspronkelijke huis is ooit eens afgebrand en het schijnt dat de architect van het na de brand opnieuw opgetrokken huis, Sir Robert Rowand Anderson, een bekende Schotse architect was. Wel, hij moet ook een extreem ruim budget hebben gekregen want dit huis liegt er niet om. Exuberant, overdadig. Je denkt in eerste instantie, nou dit is prachtig en indrukwekkend. Maar steeds meer bekruipt je het gevoel dat Anderson te ver is gegaan. Dit huis vertegenwoordigt niet iets wat je wansmaak zou kunnen noemen maar het eindresultaat is gewoon teveel. Het is vooral een showcase geworden, teveel vertoon van eigen kunnen, en vooral een kennelijk eindeloos budget. Fraai maar het beklijft uiteindelijk niet, Maar het broodje haggis was overheerlijk en voortreffelijk, dat dan weer wel!

 

Daarna vertrokken we naar Rothesay, een naar het zich liet aanzien redelijk welvarend havenstadje van waaruit de ferry's van en naar Glasgow af en aan varen. Veel luxe en fraaie panden in het langs een uiterst fraaie baai uitgestrekte stadje. Heerlijk om hier over de boulevard te flaneren. Daarna terug naar onze cottage maar niet dan nadat we in Kames hotel een heerlijke ale dronken!

 

Kilbride Bay

 

We zijn zeer gecharmeerd van Argyll and Bute. Het is hier rustig en nauwelijks toeristisch, het landschap is soms lieflijk maar telkens weer verrassend. Hier heb je niet de highlights zoals op Skye, maar daar zijn we alleen maar blij mee, hier komen de horden toeristen niet op af, er is te weinig dat voor de moderne toerist de wow-factor heeft. Gelukkig maar, wij doen er ons voordeel mee.

 

Vandaag bezochten we Kilbride Bay, Portavadie en Thighnabruaich. Kilbride Bay is een wat weggestopt strand maar van een ongekende schoonheid. Weids en met een schitterend uitzicht op het eiland Arran (helemaal zeker ben ik hier niet van maar ik houd het vooralsnog op Arran) Wat heel erg fraai is bij het ontwaren van een bergrug aan de overzijde van een water is de strook mist die van het zeewater op lijkt te stijgen. Misschien heeft het vooral met de temperatuur te maken, vanmiddag hebben we geluk, de zon breekt door, de lucht breekt open en  de temperatuur stijgt. Sommige daredevils wagen zich zelfs in het water, mij lijkt dat nog steeds erg koud en ik waag me er niet aan. Het is hier prachtig en doodstil. En Kames en Tighnabruaich waren ook al heerlijke kleine dorpjes.

  

Argyll and Bute

 

We zijn hier nooit eerder geweest en zitten deze week in een prachtige cottage met uitzicht op zee. Vanochtend zijn we een paar uur op het strand bij Kilfinan geweest en het is onvoorstelbaar wat je daar allemaal aantreft. Veel lavagesteente dat weer ander gesteente ooit in vloeibare toestand heeft omarmd om vervolgens te stollen. Talloze wieren waarvan sommige verrassend lekker smaken. En veel poliepen op steen en schelp. Je denkt dat het vlekjes of korstmossen zijn maar als je inzoomt zie je duidelijk de klepjes van de poliepen. We zien veel getijdepoeltjes en die doen me onmiddellijk denken aan dat prachtige boek De zee is niet van water van Adam Nicholson. Nicholson (die overigens ook een werkelijk schitterend boek schreef over de Shiant Isles onder de titel Zeezicht) heeft uitgebreid studie van juist die getijdepoeltjes gemaakt. Ik herinner me fascinerende verhalen over de zandvlo en garnalen, rivierkreeften en alikruiken, strandkrabben, de oester en de zeeanemoon en nog veel meer. Ronduit fascinerend!

Ik ben helaas geen bioloog of geoloog, ik kan deze omgeving alleen maar bekijken door lekenogen maar dan wel een leek met een diepe fascinatie voor de natuur in de meest brede zin. De mens is vergeleken bij de natuur een hopeloze stumper en ploeteraar die in zijn onmacht en onkunde alleen maar schade aanricht. 

 

Zo lopend over deze in geologisch en biologisch opzicht zo bijzondere kustlijn moet je de blik vooral omlaag houden. Je ziet de prachtigste vormen en manifestaties van de natuur op deze planeet. Als amateurfotograaf (en misschien mag ik mijzelf zelfs niet dát noemen) probeer ik sprekende opnames te maken van wat je hier zoal aantreft. Wat een genot!