Met de kennis van nu wordt de goede naam van Angela Merkel bezoedeld

 

In de NRC van vandaag staat een uitgebreid artikel over het 'Duitse ongemak bij de naïeve gasdeals met Rusland'. Het verst in kritiek gaat het blad Politico waar men in een artikel Putin's useful German idiots stelt dat Merkel met haar politiek een plekje in het pantheon van politieke naïveteit zal krijgen naast Neville Chamberlain. U weet wel, die Britse prime minister die dacht dat hij de wereldvrede had gered maar zich liet bedotten door Hitler.

Ik vind deze vergelijking nogal beledigend en ook onterecht. Natuurlijk, achteraf moeten we vaststellen dat Poetin een onbetrouwbare schurk is gebleken die net als Hitler a zegt en b doet. Merkel geloofde sterk in haar appeasement politiek. Zij wilde koste wat het kost in gesprek blijven met het Kremlin en hoopte dat de wederzijdse afhankelijkheid tussen Rusland en het Westen de geopolitieke verhoudingen ten goede zou komen. Haar nu op de manier zoals Politico doet afserveren doet haar geen recht.

Merkel verzette zich destijds tegen een snel lidmaatschap van de NATO voor Oekraïne en Georgië. Niet omdat ze die landen dat lidmaatschap niet gunde maar omdat ze zich realiseerde dat het Westers bondgenootschap dan wel heel erg dicht tegen de Russische staat aan zou schurken. Een dergelijke uitbreiding van het bondgenootschap zouden de Russen niet anders dan als een bedreiging kunnen ervaren.

Hardliners nu stellen de wedervraag of Poetin Oekraïne zou zijn binnengevallen als het inmiddels lid van de NATO was geworden. We moeten nu vaststellen dat de diplomatieke weg van Merkel niet tot succes heeft geleid. Maar laten we nu niet doen alsof dat alleen maar op haar conto moet worden bijgeschreven. De EU heeft zeker ook aan deze situatie bijgedragen doordat er geen federaal energiebeleid bestond of bestaat waardoor afzonderlijke lidstaten graag het gas van Poetin bestelden. Het resoluut sluiten van alle Duitse kerncentrales (ook dat was wellicht niet het meest verstandige besluit van Merkel) noodzaakte alternatieve energielevering. Dat Nordstream2 als een zuiver economisch project werd gepresenteerd heb ik altijd al ongeloofwaardig en niet vol te houden gevonden. Maar ook daar zijn de Duitsers op terug gekomen. 

Ik ben ervan overtuigd dat ook Merkel de huidige opstelling van de EU steunt. En ondertussen wil ik graag een lans breken voor deze Duitse politica. Laten we haar naam en faam nu niet te grabbel gooien.

Angela Merkel, een politica van statuur

 

Dat we Trump niet horen over de vergiftiging van Navalny, een van de moedigste politici van dit moment, is logisch. Poetin heeft hem bij de ballen en chanteert hem met compromitterend materiaal van vooralsnog onbekende aard. Dat we de Nederlandse regering niet horen, ach moeten we het daar nog over hebben? Met Stef Blok op het ministerie van BuZa? De verpersoonlijking van de kleurloosheid?! En helaas is het ook logisch dat we de EU niet horen over Navalny. De EU is geen federatie of een politieke unie dus de regeringsleiders houden graag zelf zeggenschap. Om er vervolgens geen gebruik van te maken.

Niet zo Angela Merkel, de enige politica met ballen in Europa zonder tot een populistische politica met autoritaire trekjes te verworden. Merkel heeft hardop en publiekelijk uitgesproken dat onomstotelijk is komen vast te staan dat Navalny werd vergiftigd met een vergif dat uitsluitend en alleen in handen is van de Russische overheid. Zij verlangt een bevredigende verklaring van de Russische regering, van Poetin dus.

Merkel liet zich uit in ondubbelzinnige bewoordingen e n dat is moedig. In de geopolitieke verhoudingen is het zaak dat politieke machten met elkaar in gesprek blijven. Diplomatie bedrijven is op eieren lopen. Maar in de zaak Navalny heeft Merkel besloten dat het schurkenregime van Poetin tot de orde geroepen dient te worden. De vraag is vervolgens welke consequenties Merkel aan deze woorden verbindt. Sancties opleggen aan Rusland ligt voor de hand maar het is maar de vraag of de internationale gemeenschap dat aandurft. 

De meest tot de verbeelding sprekende reactie en ook de meest effectieve zou zijn dat Duitsland het Nordstream II project voorlopig stil legt. Daarmee zou Merkel in haar eigen voet schieten maar de schade voor de Russen is vele malen groter. Maar het past ons niet hier en nu even te bepalen hoe Duitsland zou moeten handelen. Ik beschouw Angela Merkel als de met afstand beste politicus op het contemporaine politieke wereldtoneel. En als voorheen ben ik jaloers op de Duitsers die toch maar mooi een bundeskanzler van formaat hebben. Wat moeten wij ons dan toch behelpen met een teflonpremier als Rutte.