The truth about Trumps war against Iran

 

Keizer der saxen

 

De wereld nam afscheid van de hoofdletter W

 

Je moet het gore lef maar hebben jezelf te portretteren als Jezus. Trump draait er zijn hand niet voor om. Hij verwijderde het plaatje alleen maar omdat echte gelovigen zich door hem en dit plaatje geschoffeerd voelden. Het hoort bij de narcistische persoonlijkheid van deze gevaarlijke gek dat hij zich niet vooraf realiseert dat sommige uitingen misschien ongewenst zijn.

Ook zijn bejegening van paus Leo is van een niet eerder vertoonde en zeldzame onbeschoftheid. Nooit gedacht dat ik het nog eens voor een paus op zou nemen. Nu kan deze Leo zichzelf goed verdedigen en voorlopig lijkt hij, hoe verfrissend, een man van standvastigheid te zijn. Ik ga hier niet herhalen in welke bewoordingen Trump zich over de paus uitliet, u weet het vast wel te vinden.

Inmiddels is er niet één negatieve kwalificatie te bedenken die niet op Trump van toepassing is. In dat opzicht is hij werkelijk een fenomeen. De tragiek van Amerika is dat meer dan de helft van de bevolking bereid is gebleken deze man op het schild te hijsen. De verkiezing van Trump past in een wereldwijde trend, die misschien niet eens bij Trump is begonnen. Schokkend vind ik vooral het gegeven dat mensen bereid zijn afscheid te nemen van de hoofdletter W: wijsheid, waarheid, werkelijkheid en wetenschap. Hierna is werkelijk alles mogelijk. En ik zeg u, ik roep dit al vanaf de eerste dag van Trumps herverkiezing: het ergste moet nog komen.

Waar ligt de morele grens voor onze regering?

 

De NRC bericht vandaag over een rapport van Safe the Children waarin melding wordt gemaakt van het martelen, seksueel misbruiken en uithongeren van Palestijnse kinderen door Israël. Het Israëlische regime is nog vele malen perverser en misdadiger dan wij tot nu toe aannamen of konden weten. Als je dit rapport leest dan wordt het je koud te moede. Het laat zien dat Israël geen enkele morele waarde meer koestert. Het is ronduit afschuwelijk om te lezen hoe Israël Palestijnse kinderen behandelt, een behandeling die indruist tegen het internationale recht en die in geen enkele menselijke beschaving thuishoort. Ik ga hier niet alle wandaden van de joden jegens Palestijnse kinderen herhalen, lees het rapport zelf of lees het uitgebreide artikel in de NRC. Het is te verschrikkelijk voor woorden.

Rechtse Israëliërs en kolonisten zijn van  mening dat alle Palestijnen terroristen zijn, ook kinderen en baby's! Meer dan negenennegentig procent van alle Palestijnse verdachten wordt door militaire joodse rechtbanken veroordeeld. Tot nog toe is niet één enkele jood door een Israëlische burgerrechtbank veroordeeld voor geweld jegens Palestijnen.  

Dit rapport van Save the Children was afgelopen zomer al gereed maar de organisatie kon het onmogelijk publiceren omdat ze dan het risico liep door Israël buitengesloten te worden. Inmiddels is dat alsnog gebeurd. Een aanwijzing te meer voor het ronduit misdadige karakter van de regering Netanyahu. Joden die zelfs baby's voor terroristen houden zijn in mijn ogen erger dan nazi's. Ik heb hier al vaker betoogd dat de joden voor mij niet langer deel uitmaken van de menselijke beschaving.

Hoe kan ik tot een andere konklusie komen? En dan heb ik het nog niet eens over de misdadige inval van Israël in Libanon en Iran. O zeker, er zijn ook fatsoenlijke joden in Israël maar zij zijn met te weinigen, hebben niets in te brengen in hun land en worden door hun landgenoten geïntimideerd en met geweld bedreigd. Overigens zitten de meeste Palestijnse kinderen vast voor het gooien van stenen. De terroristische actie bij uitstek! De konklusies van Safe the Children worden onderschreven door B'Tselem, HaMoked, Adameer, Adalah en Defence for Children.

En onze regering? Die blijft vierkant achter Israël staan. Het is gekmakend en beschamend. 

 

 

 

Een schrijver's schrijver

 

Jaren geleden al postte ik hier een stukje over onbegrijpelijke taal in het land der kunsten. Heel veel moderne kunstenaars maken kunst (bijna altijd gaat het dan om de zogeheten conceptuele kunst) voor conservatoren en museumdirecteuren. Over het publiek dat naar hun kunsten zou moeten komen kijken maken ze zich totaal geen gedachten. Dat publiek, zo komt het mij voor, interesseert hen in het geheel niets. Er is niet echt een woord om aan te geven waar we hier mee te maken hebben. Een writer's writer komt het dichtst in de buurt maar dat is dan weer een Engelse term en dat heb ik liever niet. Een schrijver's schrijver dan maar?

In de NRC van 7 april staat een artikel van Sophie Dieudonnée, oprichter van Creatives in Conversation, onder de titel De kunsttaal heeft een slop-probleem. Zij beschrijft eigenlijk precies wat ik al jarenlang beweer, namelijk dat de professionals in de kunstwereld een taal gebruiken die niemand meer verstaat of begrijpt, zelfs zij die de taal uitspreken niet. Zo schijnt het belangrijkste begrip in de hedendaagse kunst 'intersectionality' te zijn maar niemand weet wat het betekent.

Ik heb jaren geleden eens bij Into Nature in Drenthe midden in een weiland een dieselmotor zien staan, een fraai apparaat, waar een A-viertje bij hing dat ons vertelde dat de kunstenaar in het hart van de motor de ingewanden van een dood schaap had opgeborgen en dat de combinatie van techniek met dode ingewanden een bijna mythische conclusie kon worden getrokken. U snapt wat ik bedoel, uitleg op papier bij een kunstwerk is wel het laatste wat ik wil zien en iets in een kunstwerk verstoppen  zonder dat je als kijker kunt verifiëren of die ingewanden ook echt aanwezig zijn? Dat is het werk van charlatans. Maar Hans den Hartog jager was diep onder de indruk en dan zit je als kunstenaar gebeiteld.

En dat probleem heb ik wel vaker met conceptuele kunst of installaties. Dat soort werk wordt gemaakt door mensen die niets van het gewone publiek moeten hebben. Zij maken werk voor elkaar en voor de museumdirecties die ze hopen te overtuigen hun werk van inferieure kwaliteit aan te kopen. Lees maar eens de artikelen van Anna Tilroe of voornoemde Hans den Hartog Jager, ik kan er meestal geen touw aan vast knopen. 

Met instemming dus las ik het artikel van Sophie Dieudonnée maar tegelijkertijd stoor ik me aan haar Engels. Zij heeft het over een slop-probleem en intersectionality en liminality. En haar eigen organisatie heet Creatives in Conversation. Probeert u dat maar eens in goed Nederlands te vertalen. Tja...

Moderne dans en moderne poezie

 

Hoe vaak niet probeerde ik moderne poëzie te lezen om telkens weer vast te stellen dat ik daar niet door kan dringen. De dichters spreken Nederlands maar ik versta hen niet. Ik houd van dichters als Slauerhoff en Jean Pierre Rawie. En Tom van Ewijk. Het punt is: ik houd niet van cryptogrammen. Gisteren bezochten we de voorstelling Instinct van Connie Janssen danst, een co-creatie van Conny Janssen en Patricia van Deutekom. Een gezelschap dat ik vaker bezoek omdat Conny Janssen me iedere keer weet te verrassen. De vorige voorstelling van haar was Framed, die ik bezocht op 22 februari 2023. Prachtige voorstelling.

Voorafgaand aan de voorstelling las ik in de uitgedeelde folder: "We zien de werkende, vechtende mens die zich staande houdt binnen een overdaad aan organisatie en structuren, maar ook de nieuwsgierige, speelse, onderzoekende mens. Gedurende de voorstelling beweegt die zich steeds meer richting een natuurlijke staat van (bewust)zijn en solidariteit". 

Gaande het programma bedacht ik me dat ik het in zekere zin een poëtische voorstelling vond en prompt realiseerde ik me dat ik ook in moderne poëzie niet kon doordringen. Ook in deze dansvoorstelling werd ik het verhaal niet gewaar. Maar, en dat is toch opmerkelijk, dat verhinderde me niet enorm van deze voorstelling te genieten. Want de beeldtaal die de choreografen ons voorschotelden was werkelijk prachtig. Zo veel bewegingspatronen die me wisten te verrukken en fascineren. En ik heb mateloze bewondering voor deze prachtige dansers (zeven mannen en vijf vrouwen). Hoe ze in staat zijn om een choreografie van vijf kwartier naadloos en foutloos uit te voeren is mij een raadsel. Geregeld trokken ze sprints diagonaal over het podium om feilloos daar uit te komen waar ze verwacht werden. Het is ook een ongekende fysieke prestatie die de dansers moeten leveren. Maar bovenal moet je in staat zijn te onthouden wanneer welke beweging van je verwacht wordt. Het zal wel een soort automatisme zijn maar ik vind het een onvoorstelbare prestatie van de dansers. Ik zou hopeloos door de mand en uit de toon vallen.

Ook het geluidsbeeld, van Richard van Kruysdijk, was prachtig, dan weer fluisterend, dan weer extatisch, dan weer pulserend of geheimzinnig. Ik kan daar enorm van genieten. Dans en muziek pasten naadloos bij elkaar. De voorstelling eindigde met een pas de deux op een kleine en schaars verlichte plek van het podium. Er gloorde nog hoop. Maar hierover wil ik wel in discussie met de choreografen want de mens van vandaag beweegt zich niet naar maar af van een staat van zijn en solidariteit. Maar hoe dan ook, ik heb enorm genoten van dit Instinct van Conny Janssen danst. En tot mijn vreugde bleek de grote zaal van Musis in Arnhem nagenoeg uitverkocht. En hulde dit keer ook aan het publiek dat het gehoest en gekucht tot een minimum wist te beperken!

Artvark - A slide's nest

 

Een tas met explosieven? En u gelooft dat?

 

ik voel me niet helemaal senang want ik ga u nu een samenzweringstheorie verkondigen. Dat zelfs ik mijn toevlucht meen te moeten nemen tot de zwaarst denkbare paranoia is toch wel zorgelijk. Maar volgens mij kunt u mij dat niet kwalijk nemen. Hier is mijn verhaal en ik houd het kort: een van de grootste smeerlappen van de Balkan, de Servische president Vucic, meldt de vondst van een tas met zware explosieven bij een gaspijpleiding, de zogeheten Turkstream, die Russisch gas naar Hongarije transporteert. Vucic belt meteen zijn collega smeerlap Viktor Orban en samen schreeuwen ze het nu van de daken: Zelenski probeert de Hongaren een gemene loer te draaien.

Welk zindelijk denkend mens zou bereid kunnen zijn dit schandalige bedrog te geloven, voor waar te houden, als werkelijkheid te aanvaarden? Als bedrog ooit zo duimendik zichtbaar en voelbaar was, dan is het wel nu. Mensen als Vucic en Orban deinzen nergens voor terug, schaamteloos verspreiden ze de meest gore leugens en er is geen vorm van crimineel gedrag waar ze voor terugschrikken. 

Maar ja, als de Russen bereid zijn massaal te geloven wat Poetin hen opdist, kun je je er dan over verbazen dat er Serviërs zijn die hun stem aan Vucic gunnen, dat er Hongaren zijn die hun stem aan Orban gunnen? Ik heb zojuist Het einde van de rode mens gelezen, een intens droevig boek van Svetlana Alexiejevits. Ook in deze kolommen heb ik wel vaker geschreven dat ik het Russisch volk als een schuldig volk beschouw. Maar Svetlana Alexiejevitsj liet me zien dat dit volk eeuwenlang alleen maar geknecht e bedrogen is, misleid en vernederd, gefolterd en besloten. Eigenlijk verdient de gewone Rus mijn respect maar wanneer wordt hij verlost? Want zichzelf verlossen, dat gaat de Rus niet lukken, vrees ik. En zal hij zijn verlosser herkennen als hij hem ziet? Denkt u maar aan het treurige lot van Gorbatsjov. En ook de gewone Balkanmens is een Rus.

De joden hebben definitief afscheid genomen van de menselijke beschaving

 

Het is Ben Gvir gelukt. De Israëlische regering heeft een wet aangenomen die het mogelijk maakt Palestijnen ter dood te veroordelen. Er is geen beroep mogelijk en het vonnis dient binnen 90 dagen voltrokken te worden. Officieel is de wet bedoeld voor terroristen die nationalistische moorden legen. Daarmee geldt die wet specifiek voor Palestijnen omdat Israël beweert dat een jood geen nationalistische moord kan plegen. Bovendien kan het vonnis worden gewezen door militaire rechtbanken. Joden worden niet door zulke rechtbanken berecht. Als ze al voor de rechter moeten verschijnen, wat vrijwel niet het geval is, zelfs moorden kunnen ze zonder sanctie plegen, dan komen ze voor gewone burgerrechtbanken.

Er is internationaal druk op de regering Netanyahu uitgeoefend om deze wet niet in stemming te brengen. Maar Israël is al een aantal jaren volstrekt ongevoelig voor buitenlandse druk gebleken en waant zich nu helemaal als overmachtig en onaantastbaar. Tegelijkertijd nemen de onrusten op de Westelijke Jordaanoever toe. Ook hier voelen de joden zich alleenheerser en gaan ze ervan uit dat ze kunnen doen en laten wat ze willen. De wereld heeft nu even geen tijd voor hen en kijkt een andere kant op. Wat mij betreft plaatsen de joden zich hiermee buiten de menselijke beschaving, dat hadden ze al gedaan met hun genocide in Gaza, dit is een extra argument.

Mijn verontwaardiging over Israël is net zo groot als mijn verontwaardiging over onze regering die pal achter het malafide en onbeschaafde land blijft staan. Dat plaatst vraagtekens bij het morele gehalte van onze regering. Heel veel vraagtekens. Wij zouden alle diplomatieke banden met Israël moeten verbreken en alle samenwerkingsrelaties met dat land op moeten zeggen, op zijn minst op moeten schorten. O wat ben ik jaloers op die Spanjaarden die tenminste een regering hebben die over ballen blijkt te beschikken en Trump gewoon een middelvinger geeft.

Nu we het toch over Trump hebben: wanneer gaan we die gevaarlijke gek de wacht aanzeggen? Hij is in zijn eentje bezig de wereldeconomie in een rap tempo kapot te maken. Wie stopt deze narcist en pathologische leugenaar, goedschiks of kwaadschiks?

Een ode aan Benedikt Jerofejev

 

In dat prachtige boek van Michel Krielaars Rivier van bloed kwam ik op zeker moment ook Benedict Jerofejev tegen. Heel lang geleden las ik van hem Moskou op sterk water maar dat boek ga ik nu herlezen. Krielaars maakte me opmerkzaam op een BBC documentaire From Moscow to Pietushki, waarin Jerofejev geïnterviewd wordt. Hij had hier al keelkanker waaraan hij in 1990 zou overlijden. Jerofejev dronk zich dood, zijn alcoholinname was legendarisch en verwoestend. Later zou zijn vrouw zich van haar leven beroven door uit het raam van hun woning te springen. De BBC documentaire is duister, donker en bij tijd en wijle laten we zeggen lastig om aan te zien. Maar tegelijkertijd ook zeer indrukwekkend. Probeer je voor te stellen wat het lot is van dat Russische volk dat een eeuwenlang geknechte en vertrapte ziel bezit. Lees Krielaars of Howard Amos of willekeurig welke Russische schrijver dan ook. Ach ach wat een drofenis. There ain't no life nowhere zong Jimi Hendrix en dat geldt bij uitstek voor de Rus. Maar desondanks moet u die documentaire echt zien. Hij staat hieronder. 

  

Rutte wordt met de dag genanter

en ik schaam me dood dat ik uit hetzelfde land kom als waar hij geboren is. Er is geen einde aan de behoefte van Rutte om in de kont van Trump te kruipen. Aanvankelijk dacht ik: toch wel slim van die Rutte want hij krijgt zo wel dingen voor elkaar. Maar zo steekt de vork niet aan de steel. Ik ben ervan overtuigd dat Rutte volledig meent wat hij over Trump debiteert. Anders zou hij zijn teksten wel beter doseren. Wat hij hier presteert, kijk vanaf 1 minuut 56 in het filmpje hieronder is meer dan tenenkrommend.  

Maar kijk vooral het hele filmpje, Lubach is in dit soort reacties ronduit briljant, ongetwijfeld mede dankzij een voortreffelijke redactie.

Wilders genadeloos gefileerd door Lubach

 

Jamie Raskin is een van de beste Democraten: may he run for president!

 

This is about the sickest man in history

 

Bestaat er een grotere smeerlap? Wijs hem mij dan aan!

 

Onze regering heeft begrip en ik schaam mij diep

 

Wordt het niet eens tijd dat de internationale gemeenschap gezamenlijk opstaat en Trump en Netanyahu laat weten dat zij zichzelf tot paria van diezelfde gemeenschap hebben gemaakt? Dat gaat natuurlijk nooit gebeuren. Neem onze VVD-regering (ja, dat blijf ik Jetten echt nadragen) die spitsroeden loopt en zegt tegen het gebruik van geweld buiten het internationale recht om te zijn maar tegelijkertijd vanwege de slechtheid van het Iran-regime begrip heeft voor de acties van Israël en de VS.

Hoe kun je begrip hebben voor deze ronduit misdadige acties van twee staten die weten dat ze de sterkste zijn en door niemand tegengehouden kunnen worden. Hoe slecht en misdadig het regime in Iran ook is, misdadigers behoren berecht te worden, niet standrechtelijk geëxecuteerd. Hoe kun je begrip hebben voor deze ongekende agressiviteit waarbij de hele regio wordt meegesleurd? Hoe kun je begrip hebben voor twee schurkenstaten die in een paar dagen tijd de hele wereld confronteren met de economische gevolgen van hun wandaden? Hoe kun je begrip hebben voor een agressieve oorlog zonder ook maar enig plan voor nazorg of herstel? Denkt u echt dat Amerika en Israël daarmee bezig zin? Natuurlijk niet. Zij zijn alleen bezig met vernietiging. Hoe kun je begrip hebben voor deze oorlog die de Iraanse bevolking alleen maar dieper in de ellende stort? 'Gooien jullie nu je regering maar omver', zei Trump, wij hebben de weg alvast voor jullie geplaveid. Een smeriger leugen is nauwelijks denkbaar. Hoe kun je begrip hebben voor de misdadige joden die Beiroet helemaal kapot bombarderen terwijl ze binnenlands de Westelijke Jordaanoever annexeren?

Maar onze regering heeft begrip. Net zoals de Duisters. Bondskanselier Merz nodigde onlangs Netanyahu uit naar Duitsland te komen en hij verzekerde hem dat hij er ook weer veilig kon vertrekken. Ook Merz heeft schijt aan het internationaal recht. Met veel moeite is vlak na de Tweede Wereldoorlog op 24 oktober 1945 de VN opgericht, een onvolkomen institutie met vanaf het begin enkele grote weeffouten. Maar we hebben geleerd er mee te leven en we hebben er ook ons voordeel mee gedaan. Maar u weet dat wat te voet komt, te paard weer vertrekt. Trump viel Venezuela binnen, dreigde dat kunststukje in Groenland te herhalen en nu bombardeert hij Iran en dreigt hij binnenkort ook even Cuba over te nemen.

Wanneer begrijpen die achterlijke Amerikanen dat zij iemand op het schild hebben gehesen die zich niets van hen aantrekt. Beloofde hij niet buitenlandse oorlogen niet meer te zullen beginnen? Deze oorlog kost der Amerikanen en biljoen dollar per dag. Snappen ze niet dat Poetin hier de lachende derde is omdat hij zich nu schathemeltje rijk ziet worden door winsten op Russische energie? Zijn ze te dom om zich te realiseren dat het niet voor niets is dat Xi Jiping niet van zich  laat horen? Die weet nu hoe hij Taiwan binnen moet harken. Hij moet alleen zijn leger eerst nog even op oorlogssterkte brengen en dat is wat lastig omdat hij pas zijn complete legertop eruit heeft geflikkerd.

Ik zeg u: u denkt misschien dat we in een bizarre wereld zijn aangeland maar geloof mij, het ergste moet nog komen. 

Over (oceaan)virussen

 

We hebben niets geleerd van Covid of Corona, we hebben onze oude leefpatronen allang weer opgepakt. Het enige wat nog aan Corona doet  denken is maatschappelijke rancune die vooral tot uitdrukking komt in de populariteit van extreem en populistisch en radicaal rechts. De samenzweringstheorieën bloeien als nooit tevoren, al was het maar omdat het Epsteinschandaal bij heel wat mensen tot een I-told-you-so- of zie-je-nou-wel-reactie leidt. 

Gelukkig zijn er ook nog mensen die hun verstand gebruiken, zoals onderzoekster Corina Brussaard die werkt bij het Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee, het NIOZ. Zij bestudeert virussen n de oceanen. Virussen zijn minuscule bundeltjes genetisch materiaal met een eiwitmantel eromheen. Virussen zijn een vorm van leven want ze hebben genetisch materiaal en ze evolueren. Maar ze kunnen zichzelf niet voortplanten, daarvoor zijn ze afhankelijk van andere organismen. Parasitair leven bij uitstek dus.

Wist u dat er in elk glas zeewater 200 miljoen virussen voorkomen? En dat alle virussen samen net zoveel wegen als 75. miljoen blauwe vinvissen? En een blauwe vinvis weeg al gauw zo'n 130.000 kg dus reken maar uit. En als je alle virussen op een rij zet, dan reiken ze verder dan het zestigste sterrenstelsel vanaf de Melkweg. Astronomische getallen nietwaar? Lijkt verdacht veel op die van de schimmels, zie mijn eerdere post hierover. 

Het voert te ver om hier uit de doeken te doen hoe belangrijk en onmisbaar virussen eigenlijk zijn. Brussaard beschouwt virussen als een bijproduct van de evolutie en zij spelen talloze rollen in in alle biologische systemen.  U kunt hier ook over lezen in de nieuwste NewScientist. Dat kan ook online, zoek het maar op. 

Trump is totally incoherent

 

Een valse lente

 

Een magistrale stralende zon

 

Biënnale Venetië overgenomen door extreem rechts

 

In 2023 werd Pietrangelo Buttafuoco aangesteld als de nieuwe directeur van de Kunstbiënnale in Venetië. Buttafuoco staat bekend als een rechtsradikaal, aanhanger van Giorgia Meloni. Hij is van mening dat cultuur losstaat van geopolitiek en daarom zijn, wat hem betreft, Rusland, Wit-Rusland, Oekraïne, Iran en Israël allemaal welkom. Censuur en uitsluiting horen niet bij kunst, is nu de  veelgehoorde kreet. Genocide hoort kennelijk wel bij kunst.

Natuurlijk is het onzinnig te stellen dat cultuur los zou staan van geopolitiek. Landen weren van een kunstmanifestatie kun je interpreteren als censuur. Maar als er wereldwijd grotendeels consensus bestaat over de stelling dat Israël genocide pleegt in Gaza en dat Rusland een onwettige en misdadige inval in Oekraïne oplegt, dan kun je van een kunstmanifestatie niet verlangen dat zij zulke landen een podium bieden voor desinformatie en schandelijke propaganda.

Gelukkig heeft ook de Europese Unie zich verzet tegen de toelating van Rusland tot de Kunstbiënnale met de woorden: "Cultuur bevordert en beschermt democratische waarden; bevordert een open dialoog, diversiteit en vrijheid van meningsuiting, en mag nooit als propagandaplatform worden gebruikt". De EU bekijkt nu of subsidies aan de Kunstbiënnale kunnen worden onthouden. Ik hoop dat ze dat laatste met de grootst mogelijke spoed gaan realiseren.

Over korstmossen

 

Er is een prachtig boek verschenen onder de titel Miniatuurwereld, van Harold Timan, Henk-Jan van der Kolk en Ron Poot. In dit boek beschrijven ze de kracht en pracht van korstmossen. Het boek is ruim voorzien van werkelijk schitterende macrofoto's van Ron Poot.

Een korstmos is een twee-eenheid en wordt gevormd door een alg en een schimmel, een van de oudste en meest succesvolle levensvormen op aarde. We begrijpen niet veel van dit fenomeen en het is nog nooit gelukt een korstmos in een laboratorium te kweken. Dit organisme is bestand tegen de meest barre omstandigheden. Ze kunnen tegen langdurige en extreme hitte, koude en droogte en zelfs tegen ruimtereizen! En hun leven speelt zich uitsluitend bovengronds af. In dit fascinerende boek gaat het uitsluitend over in Nederland voorkomende korstmossen. 

Tussen de vijf en tien procent van het aardoppervlak is met korstmossen bedekt. Ze zijn dus een symbiose maar niet noodzakelijk beperkt tot twee partijen. Vaak bevatten korstmossen meerdere algen en schimmels. En soms doen er ook nog bacteriën mee. Polyamorie pur sang dus. Schimmels zijn niet in staat tot fotosynthese. Algen kunnen ook zelfstandig leven maar schimmels zijn van hen afhankelijk. Korstmossen worden ook wel eens omschreven als schimmels die de landbouw hebben ontdekt. Ze gebruiken elkaar als opslagplaats voor cruciale stoffen zoals suikers. 

Korstmossen zie je vooral daar waar planten en bomen niet kunnen overleven. Hoe klein ze ook zijn, ze zijn vaak heel bepalend voor het landschap waarin je ze tegenkomt, door hun structuur en vooral door al die verschillende kleuren. Jammer alleen dat nieuwe dijken in ons land vooral van basalton en asfalt worden gemaakt. Daar gedijen alleen de korstmossen die je ook op stoeptegels (het ronde dambordje) aantreft. Dijken van basalt zijn veel mooier. En heel bijzonder is de Duindaalder die je inderdaad alleen in de duinen tegenkomt. Deze begint als een schimmelparasiet op bekermossen en wanneer die mossen volledig zijn overgenomen steelt de schimmel de alg van zijn gastheer en vervolgt zijn leven als korstmos. En wist u dat in elke rijtjeshuistuin wel tientallen soorten korstmos voorkomen? En in zijn algemeenheid kun je ook stellen dat een hoge mate van korstmos variëteiten een indicator voor schone lucht en klimaatverandering vormen.

Ook functioneren korstmossen als voedselbron of schuilplaats voor insecten, pissebedden, springstaarten, slakken en mijten. Korstmossen beschermen zichzelf tegen vraatzucht van andere dieren zoals gezegd door chemische stoffen aan te maken. Er zijn wel duizend verschillende chemische verbindingen in korstmossen aangetroffen waarvan de meeste ook alleen maar in korstmossen worden aangetroffen! En natuurlijk zijn er ook schimmels die korstmossen parasiteren. En korstmossen groeien extreem langzaam. Sommige groeien minder 1 millimeter per jaar en ze zijn dus uitermate geschikt om de leeftijd van hun ondergrond te bepalen. 

Tot slot nog enkele voorbeelden van de fantasievolle namen voor korstmossen: varkenspootjes, het wollig korrelloof, stapelbekertjes, de rode heidelucifer, het groot boerenkoolmos, de witte kluifzwam, trompettakmos, het bruin boomspijkertje, het steeloogje, het hamsteroortje, het girafje, het eierdooiermos en zo voort. En dank vooral aan Ron Poot die behalve bioloog ook fotograaf is. Dit heerlijke boek staat vol met de fraaiste macro-opnamen van vrijwel alle in Nederland voorkomende korstmossen. Geweldig om hierin te grasduinen. Na dit boek ga je vanzelf veel beter opletten tijdens je wandelingen!