woensdag 7 oktober 2020

Kerk = Theater

 

"Wat maakt een kerk anders dan een theater?" Zo opent het hoofdredactioneel commentaar van de NRC van gisteren. Om er meteen aan toe te voegen: "Dat wil zeggen: als het om corona-regels gaat". Alsof ook de hoofdredacteur, net als onze premier, bang is voor de kerk en haar vertegenwoordigers en haar volgers. Voor mij persoonlijk staat de kerk gelijk aan theater, zij het dat je je in een theater tenminste nog kunt vermaken en als het meezit, er zelfs iets van kunt leren. Dat is mij in een kerk nog nooit gelukt, maar dit terzijde.

Voor je het weet, raak je aan de vrijheid van godsdienst, probeerde Rutte ons te overtuigen. Ik heb nog nooit zulke lafhartige onzin gehoord. Dus omdat er vrijheid van godsdienst is, mogen voorgangers en geloofsgenoten iets wat alle andere Nederlanders niet mogen. Zij mogen met meer dan 30 personen in een ruimte zitten en ze mogen zingen. En weet u wat ze ook mogen? Ze mogen ook meehelpen het virus verder te verspreiden, het in de kerk aan elkaar op te dringen om het buiten de kerk door te geven aan wie zich maar in hun omgeving waagt.


Wat zei Rutte ook alweer over voetbalsupporters die een bij een doelpunt stonden te juichen? Ze moesten hun bek houden!. En die supporters zaten in de open lucht hè? En namen de afstandsregels keurig in acht (behalve die Tilburgers dan) Kan Rutte ons misschien uitleggen wat het verschil is tussen indoor zingen en in de open lucht juichen en hoe dat verschil ertoe kan leiden dat het eerste wel maar het tweede beslist niet mag? Ik ben wel klaar met deze minister president, die niets doet wat ook maar een beetje op 'leiding geven' lijkt. Een mondkapje wordt dringend aanbevolen maar Nederlanders moeten zelf maar uitmaken of ze dat ook willen doen. We zijn per slot allemaal volwassen mensen. Kan Rutte dan misschien ook even de maximale snelheid op snelwegen tot een adviessnelheid maken? 


De voorkeursbehandeling van kerken in Nederland is pervers en walgelijk. En natuurlijk staat van der Staaij vooraan om met een uitgestreken gezicht die uitzonderingsstatus te bepleiten. Het enige wat gelovigen mij hiermee laten zien is dat ze asociaal zijn. En dat is dan de kerk die zichzelf als uitvinder en hoeder van moraal beschouwt. Maar wel een andere moraal voor ons ongelovigen, verschil moet er zijn. Uitleg wordt niet nodig geacht. En Rutte gaat er in mee! Namens u en mij.

Lara

 

Lara is de jongste film van regisseur Jan Ole Gerster, van wie ik niet eerder een film zag. Deze film gaat over de pianolerares Lara, die zelf ooit een talentvol pianiste was maar er de brui aan gaf toen haar pianoleraar haar uitdaagde met uiterst onaangename en ontmoedigende commentaren. Alleen de echt goede pianisten trekken zich dat niet aan, was zijn overtuiging. Behalve pianolerares is Lara ook moeder, van een pianospelende zoon. De moeder brengt haar zoon de beginselen van het pianospel bij. En dat doet ze rücksichtslos, met volledige veronachtzaming van het feit dat ze ten minste af en toe, zeker op cruciale momenten, eerst en vooral moeder moet zijn. De zoon moet de geknakte carrière van de moeder waarmaken.

We krijgen in deze film alleen de pianolerares te zien, haar moederrol heeft Lara nooit vorm en inhoud weten te geven. En als pianolerares deugt ze ook al niet, didactische vaardigheden heeft ze nooit opgestoken. Daardoor krijg je geen moment in deze film het gevoel dat je naar een vrouw van vlees en bloed zit te kijken. Geen seconde krijg je het gevoel dat ze gered kan worden, zichzelf kan redden. Geen nanoseconde waarin zich iets van zachtheid of moederlijks laat zien. Lara is onuitstaanbaar, ik heb dan ook geen moment met haar te doen en als ze op een zeker moment voor een open raam driehoog staat, denk je inderdaad: laat je maar vallen, meid, er is niets meer aan te doen.


Jammer dat de regisseur van Lara geen gelaagde vrouw heeft gemaakt.Dat had de film maar vooral haar personage meer diepgang gegeven. Wat mij betreft een gemiste kans. En er was nog een voorbeeld van een ingreep door de regisseur die ik niet begreep: de film opent met een scene waarin de politie in een van de appartementen in de flat waar Lara woont huiszoeking moet doen. Kennelijk is het in Duitsland noodzakelijk dat daarbij burgers als getuige aanwezig zijn. We zien politieagenten het pand doorzoeken en alle door hen onderzochte spullen zoals boeken en dergelijke achteloos over hun schouder op de grond smijten. Ik geloof niet dat het er in de praktijk zo aan toe gaat en ik begrijp niet waarom de regisseur in de eerste scene van zijn film al terug moet vallen op zo'n onzinnig cliché.

Voor het overige heb ik wel geboeid naar de film zitten kijken en Corinna Harfouch blijkt een uitstekend actrice. Maar van mij had ze veel méér in haar rol mogen stoppen. Maar Gerster en niet ik was de regisseur. 



vrijdag 2 oktober 2020

Mondkapje


Er bestaat een verschil tussen een dringend en een dwingend advies. De regering gaf het dringende advies aan burgers om een mondkapje te dragen zodra men de hemel niet meer kan zien. Een dwingend advies durft de regering kennelijk niet te geven. Winkeliers kunnen hun klanten verplichten binnen hun muren een mondkapje te dragen. Sommige winkelbedrijven, zoals de Bijenkorf, doen dat ook. Andere ondernemers laten het aan hun klanten over.

Het filmhuis in Arnhem verzoekt ons mee te werken aan hun beleid en een mondkapje te dragen zolang we ons binnen het pand verplaatsen, hebben we eenmaal plaats genomen, dan mag het kapje af. Je kunt natuurlijk gaan redetwisten over nut en zin van dit beleid maar voor ons is het helder: natuurlijk dragen we een mondkapje zodra we ergens in de publieke ruimte naar binnen gaan. En neemt u van mij aan dat ik het dragen van zo'n mondkapje verafschuw, ik vind het benauwd en mijn bril beslaat voortdurend. Niet zeuren.

Eerder vandaag bezochten we een boekhandel en een lijstenmaker en zagen dat het personeel zonder uitzondering een mondkapje of een kunststof beschermplaat droeg. De meeste klanten droegen een mondkapje. Maar er zijn ook klanten die zich daar niets van aan wensen te trekken en zij verplaatsen zich gewoon zonder enige vorm van bescherming. Ik merk aan mijzelf dat ik zulke medeburgers als asociaal ervaar en vraag me dan af of dat terecht is. Wat mij betreft mag het dragen van een mondkapje verplicht worden, dan kunnen burgers elkaar daar ook op aanspreken.

donderdag 1 oktober 2020

Carlijn Kingma

 

Er is een waanzinnige expositie te zien in Rijksmuseum Twente in Enschede. Van Carlijn Kingma, opgeleid tot architect maar gaandeweg steeds meer geïnteresseerd geraakt in de menselijke geschiedenis, de staat waarin wij verkeren, ons verleden en onze toekomst, ons lot. Met alleen de taal van de architect kon zij haar verhaal niet vertellen. Net zo min als zij haar verhalen kan vertellen gebaseerd enkel en alleen op haar eigen ideeën, fantasie, blik en kijk op de wereld. Zij noemt zichzelf cartograaf.

Carlijn Kingma ging haar verhalen vertellen op basis van talloze gesprekken met denkers, schrijvers, dichters en wetenschappers en de weerslag daarvan is te vinden in ongelooflijk gedetailleerde tekeningen, telkens op basis van een zeker thema. In Enschede zagen we The Fabric of Humankind, Spolia of a Thousand Expectations, The Chronicle of Gaia, The Babylonian Tower of Modernity, Stargazers & Gravediggers, A History of the Utopian Tradition en The Objective Truth Factory.


Stuk voor stuk tekeningen waar je uren naar kunt kijken omdat ze zijn opgebouwd uit werkelijk talloze verhalende details. Het is buitengewoon aanlokkelijk en uitdagend om te proberen aan de hand van de titels het verhaal achter het werk te ontrafelen. Dat is echter bijna ondoenlijk, al was het maar - om een enkel voorbeeld te geven - dat je in de A History of the Utopian Tradition niet kunt weten dat links onder Plato staat te wijzen terwijl een stuk verderop Aristoteles zijn ideeën over de staat uit de doeken doet. Om de tekeningen echt te kunnen doorgronden heb je dan ook behoefte aan een toelichting. 

Gelukkig is die toelichting op internet wel te vinden: op de website van de Correspondent vindt u een uitgebreide toelichting op het jongste werk van Carlijn Kingma: The Fabric of Humankind, dat je op verschillende manieren kunt benaderen. Buitengewoon verhelderend en ook interessant om haar gedachtegang te kunnen volgen, te kunnen begrijpen wat je ziet.

En op YouTube zijn uitgebreide toelichtingen te vinden op De Babylonische Torens van Moderniteit en De Geschiedenis van de Utopische Traditie. U kunt deze video's hieronder bekijken. Het kan niet anders of ook u zult een bezoek aan het Rijksmuseum Twente in gaan plannen. Het is beslist meer dan de moeite waard!




dinsdag 29 september 2020

Haarlem is de weg kwijt

 

We kennen de Dichter des Vaderlands en een aantal steden heeft in navolging daarvan het instituut Stadsdichter opgericht. Zelfs het achtenswaardige Veenendaal heeft een stadsdichter! Met dank aan de onnavolgbare Jules Deelder die al snel 'nachtburgemeester van Rotterdam' werd genoemd. In Haarlem wilden ze ook een stadsdichter en er werd ongetwijfeld een ambtelijke commissie met voelhorens in het stadse opgericht die kandidaten moest voordragen. Nou, daar was die commissie snel uit. Een plaatselijke spoken word artiest, zeg maar spreekzanger en rapper werd op het schild gehesen en aan het volk voorgesteld.

 

Tja, wat doet dan het plaatselijke journaille? Effe googelen, precies het enige dat die ambtelijke commissie achterwege had gelaten. Het was niet geweldig of fijnzinnig wat er prompt aan het daglicht trad. De rapper annex spreekzanger had zich niet onbetuigd gelaten op social media in de achterliggende jaren: het bagatelliseren van de Holocaust, het framen van de aanval op Bataclan als fake news met geheime politieke doelstellingen, een politieke tegenstander een kogel door diens kankerkop toewensen, hopen dat Volkert van der G. na zijn vrijlating Geert Wilders aan zou pakken, enfin, de lijst is nog vele malen langer. Overal te vinden op internet, zoek het zelf maar op.

Naar verluidt heeft de rapper annex spreekzanger zich gedistantieerd van enkele van zijn vroegere uitlatingen. Tja, laten we voor het gemak maar aannemen dat dat inderdaad het geval was, dat neemt echter niet weg dat de snoodaard tot heel recent is doorgegaan met dit soort slips of the pen. Had die ambtelijke commissie haar werk wat grondiger gedaan, dan was men nooit op het onzalige idee gekomen de titel 'stadsdichter' aan zo'n politiek en onzindelijk warhoofd toe te kennen.  

Wat zegt het slachtoffer zelf over alle commotie? Sommige geciteerde uitlatingen van hem waren buiten de context geplaatst. Ha, dat is de standaard reactie van mensen die betrapt zijn en geen goed verhaal hebben om kritiek te pareren. O ja, deze is nog fraaier: de beoogde maar inmiddels alweer van zijn voetstuk gedonderde stadsdichter was tegen zwarte piet en tegen racisme en daar werd hij nu alsnog voor gestraft. Oftewel, jongeheer Darryl Danchelo Osenga (wel een fraaie naam) presenteert zichzelf als slachtoffer. Er zou karaktermoord op hem gepleegd zijn, bedacht hij ook nog.

Umwertung aller Werte noemen we dat in goed Nederlands. De gemeente Haarlem moet zich schamen voor de vertoning die ze hebben opgevoerd. En meneer Osenga? Die moet zich maar een tijdje gedeisd houden. Hij vindt vast wel manieren om ons te laten zien dat hij wel degelijk aan de goede kant van de geschiedenis staat. En dat hij in staat is onderzoek te doen en de geschiedenis te raadplegen voor hij stevige uitspraken wil doen.

You're Moving Out Today – A MeidasTouch & Bette Midler Production